Społeczność
Organizacje wspierające osoby z CMT
W skrócieNikt w pojedynkę nie popchnie naprzód badań nad chorobą Charcota-Mariego-Tootha (CMT). Organizacje opisane na tej stronie finansują badania, prowadzą rejestry, poradnie i projekty badawcze, a także wspierają rodziny dotknięte każdym typem CMT, również CMT2C. Wiele z tego, o czym piszę w tym serwisie, istnieje dzięki ich pracy. Jestem wdzięczna każdej z nich.
Organizacje zajmujące się CMT
Trzy amerykańskie organizacje robią bardzo wiele dla osób z CMT2C. Każda ma własny obszar działania, a razem obejmują finansowanie badań, opiekę kliniczną, rejestry i budowanie społeczności.
Charcot-Marie-Tooth Association (CMTA)
Stowarzyszenie założone w 1983 r. przez pacjentów, ich rodziny, klinicystów i naukowców. Jego misją jest wspieranie prac nad nowymi metodami leczenia, poprawa jakości życia osób z CMT, a docelowo znalezienie sposobu na wyleczenie tej choroby [109].
Jak CMTA pomaga osobom z CMT2C
- Zorganizowała dla społeczności CMT2C/TRPV4 spotkanie amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (FDA) z pacjentami (Patient Listening Session), aby osoby podejmujące decyzje w FDA mogły wysłuchać bezpośrednio ludzi żyjących z CMT2C. To zamknięte spotkanie online, zaplanowane na 20 października 2026 r. Osoby, które zabiorą głos, zostały już wybrane [104].
- Zorganizowała spotkania społeczności CMT2C z naukowcami i firmą Actio Biosciences: grupę fokusową w 2023 r. [39] oraz spotkanie w grudniu 2025 r., na którym przedstawiono najnowsze informacje o badaniu klinicznym. Nagranie może obejrzeć każdy [103].
- Wyjaśnia, jak dołączyć do prowadzonego w ośrodku Johns Hopkins badania przebiegu naturalnego choroby związanej z TRPV4 [102], które na razie jest otwarte tylko dla osób mieszkających w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie. Prowadzi też program Patients as Partners in Research, który z wyprzedzeniem informuje o badaniach klinicznych [54].
- Prowadzi wykaz ośrodków eksperckich CMT (CMT Centers of Excellence) [85] i finansuje Inherited Neuropathy Consortium [118].
- Prowadzi lokalne oddziały, które działają jak grupy wsparcia [110], a także programy dla młodzieży [111] oraz Camp Footprint, czyli bezpłatny sześciodniowy obóz dla dzieci i młodzieży z CMT w wieku od 10 do 18 lat [112].
- Udostępnia przystępne materiały o oddychaniu, w tym film z udziałem pulmonologa [114], i prowadzi listę leków, przy których trzeba zachować ostrożność [35].
CMT Research Foundation (CMTRF)
Fundacja non-profit prowadzona przez pacjentów, która ma jedną misję: zbierać pieniądze i inwestować je w badania naukowe, które doprowadzą do opracowania metod leczenia CMT i sposobów jej wyleczenia [115].
Jak CMTRF pomaga osobom z CMT2C
- Finansuje projekt w ośrodku Johns Hopkins, w którym badacze pracują nad badaniem krwi, które pozwalałoby śledzić przebieg CMT2C i mierzyć odpowiedź na leczenie, a także projekt realizowany w ramach programu Emerging Researcher Award, poświęcony komórkom naczyń krwionośnych w laboratoryjnym modelu CMT2C [99].
- Kierowała pracami koalicji ToPIC (Together Patients, Industry and Clinicians) nad wspólnymi zaleceniami, jak projektować badania kliniczne w CMT. Zalecenia opublikowano w 2026 r. [99].
- Prowadzi zestawienie badań klinicznych obejmujące wszystkie typy CMT [34].
- Organizuje Global CMT Research Convention, światową konferencję poświęconą badaniom nad CMT. Jeden dzień jest przeznaczony dla pacjentów; odbywają się wtedy m.in. targi badań klinicznych [116].
Hereditary Neuropathy Foundation (HNF) / CureCMT
Fundacja założona w 2001 r. przez Allison Moore, która sama choruje na CMT. Skupia się na szerzeniu wiedzy o CMT i trafnym rozpoznawaniu choroby, wspieraniu pacjentów i ich rodzin oraz finansowaniu badań [108].
Jak HNF pomaga osobom z CMT2C
- Ma osobną stronę poświęconą CMT2C z jasnym omówieniem choroby, napisanym prostym językiem [2].
- Prowadzi GRIN (Global Registry for Inherited Neuropathies), kierowany przez pacjentów światowy rejestr dziedzicznych neuropatii. Jest w nim ponad 6000 uczestników z ponad 72 krajów, u których występuje łącznie ponad 65 mutacji genetycznych (stan na lipiec 2026 r.) [106].
- Prowadzi też CMT Biobank, bank próbek biologicznych, w którym przekazane próbki łączy się z danymi z rejestru, żeby przyspieszyć badania [107].
- Oferuje CMT Genie, czyli zdalne poradnictwo genetyczne i badania genetyczne [88], oraz zbiór materiałów dla pacjentów o ortezach, poruszaniu się, ubezpieczeniach i prawach przysługujących chorym [87].
Sieci badawcze i wsparcie w chorobach nerwowo-mięśniowych
Muscular Dystrophy Association (MDA)
Amerykańska organizacja, która wspiera osoby z dystrofiami mięśniowymi, stwardnieniem zanikowym bocznym (ALS) i pokrewnymi chorobami nerwowo-mięśniowymi, w tym z CMT. Jej misją jest pomagać podopiecznym żyć dłużej i samodzielniej [117].
- Jest jednym z partnerów prowadzonego w ośrodku Johns Hopkins badania przebiegu naturalnego choroby związanej z TRPV4 [101] i pomogła je sfinansować [7].
- Granty MDA pomogły sfinansować ważne badania nad TRPV4, w tym badanie na myszach z 2024 r., które wskazało na komórki naczyń krwionośnych [15].
- Publikuje praktyczne wskazówki, jak radzić sobie z CMT [83].
Inherited Neuropathy Consortium (INC)
Konsorcjum klinik uniwersyteckich, organizacji pacjentów i zaplecza badawczego. Jego misją jest prowadzenie badań klinicznych, które pozwolą zrozumieć CMT i opracować nowe, lepsze metody leczenia. Obecnie jego działalność finansuje CMTA [118].
- Prowadzi INC 6601, badanie przebiegu naturalnego choroby, w którym mogą uczestniczyć osoby z każdym typem CMT [52].
- Stworzyło rejestr TRPV4, na którym opiera się największe jak dotąd badanie osób z CMT2C [3].
- Jeśli masz zmianę w genie TRPV4, przy zapisie poproś o ankietę dotyczącą TRPV4. Niektóre ośrodki INC o niej nie wiedzą, więc ankieta bywa pomijana.
- Dla osób spoza USA i Kanady najbliższe są ośrodki INC w Wielkiej Brytanii i we Włoszech, zwłaszcza ośrodek w Londynie, w którym pacjentów przyjmuje dr Mary M. Reilly.
Na całym świecie
- CMT UK. Organizacja charytatywna utrzymywana z darowizn, która wspiera osoby z CMT w całej Wielkiej Brytanii, szerzy wiedzę o chorobie i finansuje badania [119].
- CMT Australia. Powstała w 1988 r. jako grupa wsparcia i jest w całości prowadzona przez wolontariuszy. Jej misją jest jednoczenie wszystkich osób w Australii, których dotyka CMT [120].
- European CMT Federation. Zrzesza organizacje działające na rzecz osób z CMT w całej Europie, aby szerzyć wiedzę o chorobie, zabiegać o lepszą opiekę i finansować badania [121]. Udostępnia też zalecenia żywieniowe [84].
- CMT-France. Stowarzyszenie założone w 1990 r. przez pacjentów-wolontariuszy, aby pomagać osobom z CMT i ich rodzinom, przeciwdziałać izolacji i wspierać rozwój badań [122].
- CMTP.pl (Polska). Polski serwis informacyjny prowadzony przez wolontariuszy, założony przez rodziców dziecka z CMT [123].
Organizacje zajmujące się chorobami rzadkimi
- NORD (National Organization for Rare Disorders). Amerykańska organizacja założona po uchwaleniu w 1983 r. ustawy o lekach sierocych (Orphan Drug Act), aby skupić organizacje pacjentów wokół opieki, leczenia i badań w chorobach rzadkich [124]. Na jej stronie o CMT2C wymieniono wiele nazw tej choroby [100].
- EURORDIS, Rare Diseases Europe. Sojusz ponad 1000 organizacji pacjentów z chorobami rzadkimi z 77 krajów [125].
- Orphanet. Europejski portal wiedzy o chorobach rzadkich, z opisem CMT2C i odnośnikami do ośrodków eksperckich [1].
Społeczności prowadzone przez pacjentów
- TRPV4 Related Hereditary Neuropathies (CMT2C, SPSMA & CDSMA). Grupa na Facebooku, w której można dzielić się wiadomościami o badaniach, doświadczeniami i informacjami o chorobach związanych z TRPV4 [105].
- Grupy CMTA na Facebooku. Grupy dyskusyjne, które łączą osoby z każdym typem CMT na całym świecie.
- Breathe with MD, Inc. Organizacja charytatywna prowadzona przez wolontariuszy, która uczy osoby z chorobami nerwowo-mięśniowymi, czym jest osłabienie mięśni oddechowych i jak bezpiecznie stosować tlen [126]. Prowadzi też bezpłatny kurs online „Breathing Muscle Weakness 101” (po angielsku) dla dorosłych z chorobami nerwowo-mięśniowymi i ich bliskich. Stephanie Carmody gorąco go poleca [306].
Jak możesz im pomóc
- Udostępnij swoje dane. Dołącz do rejestru GRIN [55], do programu CMTA Patients as Partners in Research [54] albo do badania przebiegu naturalnego choroby [101].
- Zabierz głos. Zapisz się do programu CMTA Patients as Partners in Research [54], aby dostawać zaproszenia na wydarzenia takie jak spotkania FDA z pacjentami oraz do udziału w ankietach i grupach fokusowych. Dziel się też swoimi doświadczeniami, gdy organizacje o to proszą.
- Przychodź na spotkania i mów o tych organizacjach innym. Dołącz do lokalnego oddziału, wybierz się na konferencję lub zjazd albo po prostu opowiedz o nich lekarzom i bliskim.
- Jeśli możesz, przekaż darowiznę. Każda z tych organizacji działa dzięki darowiznom i wolontariuszom.
Jeśli prowadzisz lub znasz organizację, która pomaga osobom z CMT2C i powinna znaleźć się na tej liście, daj mi, proszę, znać.